| Lần cập nhật | Ngày | Người cập nhật | Nội dung cập nhật |
|---|---|---|---|
| Lần 01Mới nhất | 05/11/2026 | Phạm Thị Ngọc Ánh | Cập nhật nội dung bài viết |
| Ngày xuất bản | 04/11/2026 | Phạm Thị Ngọc Ánh | Xuất bản bài viết |
Chủ động từ hôm nay giúp ba mẹ bảo vệ cả con nhỏ lẫn người lớn trong nhà.
Ba mẹ có thể phòng bệnh bằng ba hướng chính: tiêm vắc xin theo tư vấn của bác sĩ, giữ vệ sinh để hạn chế lây giọt bắn và biết xử trí đúng khi có người tiếp xúc gần với ca bệnh. Các biện pháp này bổ sung cho nhau chứ không thay thế nhau.
Viêm não mô cầu có thể trở nặng trong vài giờ. Ngay cả khi được điều trị bằng kháng sinh, khoảng 10 đến 15 trong 100 người mắc bệnh vẫn tử vong, và khoảng 1 trong 5 người sống sót có di chứng lâu dài như giảm thính lực hay tổn thương não. Vì vậy, ba mẹ nên chủ động phòng bệnh thay vì chờ đến khi có dấu hiệu.
Vi khuẩn lây từ người sang người qua dịch tiết đường hô hấp và vùng họng khi tiếp xúc gần hoặc kéo dài, như sống chung nhà, hôn hoặc dùng chung ly, muỗng. Khoảng 1 trong 10 người mang vi khuẩn ở mũi họng mà không có triệu chứng, nên người trông khỏe mạnh vẫn có thể truyền vi khuẩn. Hiểu điều này giúp ba mẹ chọn đúng biện pháp phòng ngừa.

Vắc xin giúp cơ thể tạo kháng thể chống lại vi khuẩn não mô cầu. Vì vi khuẩn có nhiều nhóm huyết thanh khác nhau nên mỗi loại vắc xin chỉ phòng được một số nhóm nhất định. Bảng dưới đây giúp ba mẹ dễ hình dung.
| Loại vắc xin | Nhóm vi khuẩn được phòng | Lưu ý khi tiêm |
|---|---|---|
| Vắc xin phòng 4 nhóm | Nhóm A, C, Y, W-135 | Độ tuổi bắt đầu và giới hạn tuổi tiêm tùy từng loại, bác sĩ sẽ tư vấn. |
| Vắc xin phòng nhóm B | Nhóm B | Thường tiêm 2 đến 3 mũi cơ bản kèm mũi nhắc, tùy tuổi bắt đầu tiêm. |
| Vắc xin phòng nhóm B và C | Nhóm B và C | Một số loại có thể tiêm từ khoảng 6 tháng tuổi, hạn chế tuổi tiêm ở người lớn tùy loại. |
Các loại vắc xin này hiện chưa nằm trong Chương trình Tiêm chủng mở rộng quốc gia nên ba mẹ thường tiêm dịch vụ tại cơ sở tiêm chủng. Không loại nào bảo vệ được tất cả các nhóm vi khuẩn, nên ba mẹ hãy trao đổi với bác sĩ để chọn loại phù hợp với độ tuổi và nhu cầu của từng người trong nhà.

Một số nhóm có nguy cơ cao hơn nên ưu tiên hỏi ý kiến bác sĩ về việc tiêm phòng:
Lịch tiêm phụ thuộc vào loại vắc xin và độ tuổi bắt đầu tiêm, có loại cần 1 mũi, có loại cần nhiều mũi kèm mũi nhắc. Ba mẹ nên mang theo sổ tiêm chủng khi đi tiêm, thông báo cho nhân viên y tế về tiền sử dị ứng, bệnh nền và theo dõi sức khỏe sau tiêm như nhân viên y tế dặn.
Vắc xin không thay thế được thói quen sinh hoạt sạch sẽ. Những việc làm nhỏ dưới đây góp phần giảm nguy cơ lây vi khuẩn qua giọt bắn và nước bọt, đồng thời cũng hạn chế nhiều bệnh hô hấp khác.
Trẻ nhỏ cần người lớn nhắc nhở và làm mẫu mỗi ngày để hình thành thói quen rửa tay. Ba mẹ cũng nên hạn chế để người đang ho, sốt bế ẵm hoặc hôn bé.

Ăn uống cân đối, ngủ đủ giấc và vận động phù hợp giúp cơ thể khỏe mạnh hơn, nhưng không thay thế được vắc xin. Với trẻ nhỏ, ba mẹ cần nhớ: Sữa mẹ là thức ăn tốt nhất cho sự phát triển toàn diện của trẻ nhỏ.
Người sống chung nhà, ở chung phòng hoặc tiếp xúc trực tiếp với dịch tiết miệng họng của ca bệnh là nhóm cần được chú ý. Ba mẹ nên làm theo các bước sau:
Kháng sinh dự phòng giúp loại bỏ vi khuẩn khỏi mũi họng và giảm nguy cơ lây tiếp, nhưng không thay thế việc theo dõi dấu hiệu bệnh.
Dù đã phòng bệnh, ba mẹ vẫn nên biết các dấu hiệu cảnh báo để xử trí kịp thời. Hãy đến bệnh viện có khoa cấp cứu gần nhất nếu thấy:
Ba mẹ đừng tự điều trị tại nhà, cạo gió hay chích lể vì có thể làm chậm thời điểm điều trị.

Lưu ý cho ba mẹ: Dấu hiệu đầu tiên của bệnh giống cảm cúm nên dễ bị bỏ sót. Khi bé hoặc người thân sốt cao kèm biểu hiện bất thường, ba mẹ hãy ưu tiên đến cơ sở y tế.
Dưới đây là những thắc mắc ba mẹ thường hỏi khi tìm hiểu cách phòng bệnh.
Có. Bệnh lây qua dịch tiết đường hô hấp và vùng họng khi tiếp xúc gần hoặc kéo dài với người bệnh hay người lành mang vi khuẩn.
Vắc xin chỉ phòng các nhóm vi khuẩn có trong thành phần vắc xin nên vẫn có khả năng mắc do nhóm khác. Vì vậy, ba mẹ vẫn cần giữ vệ sinh và theo dõi dấu hiệu bất thường.
Hai loại phòng các nhóm vi khuẩn khác nhau. Việc tiêm một hay cả hai loại phụ thuộc vào độ tuổi, nguy cơ của từng người và tư vấn của bác sĩ.
Người lớn cũng có thể mang vi khuẩn ở mũi họng mà không biết. Người lớn thuộc nhóm nguy cơ cao nên hỏi bác sĩ về việc tiêm phòng, đồng thời giữ vệ sinh khi chăm sóc bé.
Bệnh có thể điều trị bằng kháng sinh tại bệnh viện, và điều trị càng sớm thì khả năng hồi phục càng tốt. Tuy vậy, vẫn có người tử vong hoặc có di chứng nên phòng bệnh vẫn rất quan trọng.
Cách phòng ngừa viêm não mô cầu không chỉ là một mũi tiêm mà là sự kết hợp giữa vắc xin theo tư vấn của bác sĩ, thói quen vệ sinh hằng ngày và hiểu biết để xử trí kịp thời. Ba mẹ hãy kiểm tra sổ tiêm chủng của cả nhà và hỏi ý kiến bác sĩ khi cần. Ba mẹ có thể xem thêm các sản phẩm chăm sóc sức khỏe cho bé tại website avakids.com hoặc gọi hotline 1900.866.874 (8:00 - 21:30) để được tư vấn miễn phí nhé!
Nguồn tham khảo
| Lần cập nhật | Ngày | Người cập nhật | Nội dung cập nhật |
|---|---|---|---|
| Lần 01Mới nhất | 05/11/2026 | Phạm Thị Ngọc Ánh | Cập nhật nội dung bài viết |
| Ngày xuất bản | 04/11/2026 | Phạm Thị Ngọc Ánh | Xuất bản bài viết |
Bài viết có hữu ích với bạn không?
Có
Không
Cám ơn bạn đã phản hồi!
Xin lỗi bài viết chưa đáp ứng nhu cầu của bạn. Vấn đề bạn gặp phải là gì?