Tyrosine là gì? Lợi ích, tác dụng phụ và liều lượng đối với con người

Tyrosine là loại amino axit rất cần thiết để tăng sự tập trung và cải thiện trí nhớ cho cơ thể. Tuy nhiên, vẫn có nhiều người thắc mắc không biết tyrosine là gì, liệu có phải là một loại thực phẩm chức năng không. Cùng AVAKids tìm hiểu ngay nhé!

1Tyrosine là gì?

Tyrosine (kí hiệu là Tyr, Y hoặc 4-hydroxyphenylalanine) là một trong 20 loại amino axit được sản xuất tự nhiên trong cơ thể nhờ một axit amin đặc biệt gọi là phenylalanin. Đây được xem là loại axit amin không thiết yếu.

Tyrosine có trong nhiều loại thực phẩm hằng ngày như cá, thịt gà, sản phẩm làm từ sữa, thực phẩm giàu protein, đặc biệt là trong pho mát. Trên thực tế, “tyros” có nghĩa là “pho mát” trong tiếng Hy Lạp. Ngoài ra, tyrosine là tiền thân của hắc tố melanin - sắc tố quyết định màu da, mắt và tóc.

Tyrosine là amino axit được sản xuất tự nhiên trong cơ thể

2Vai trò của tyrosine đối với cơ thể

2.1 Giúp tạo ra các chất quan trọng

• Dopamine: Chất này có tác dụng tuyệt vời trong cải thiện kỹ năng vận động, tâm trạng, và trí nhớ.
• Adrenaline và noradrenaline: Đây là những hormone xuất hiện khi tâm trạng của chúng ta căng thẳng. Đồng thời, chúng sẽ chịu trách nhiệm cho những phản ứng chống lại các tình huống căng thẳng và giải phóng năng lượng của cơ thể.
• Hormone tuyến giáp: Hormone này được sản sinh bởi tuyến giáp và chịu trách nhiệm quan trọng trong điều chỉnh quá trình trao đổi chất.
• Melanin: Sắc tố này sẽ để tại màu sắc cho da, tóc và mắt. Chẳng hạn như những người da sẫm màu có nhiều sắc tố trên da hơn so với những người có màu da sáng.

Dopamine trong tyrosine giúp cải thiện tâm trạng hiệu quả

2.2 Cải thiện hiệu suất tinh thần trong các tình huống căng thẳng

Khi chúng ta rơi vào trạng thái căng thẳng, điều này sẽ làm ảnh hưởng tiêu cực đến khả năng suy luận, trí nhớ, sự chú ý và kiến thức bằng cách làm giảm chất dẫn truyền thần kinh. Lúc này cơ thể cần được bổ sung tyrosine.

Tyrosine đã được chứng minh là có lợi cho những người thiếu ngủ. Hấp thụ dưỡng chất này sẽ giúp đảo ngược sự suy giảm tinh thần và cải thiện nhận thức trong các tình huống căng thẳng hoặc đòi hỏi tinh thần.

Tyrosine được chứng minh là có lợi cho những người thiếu ngủ

2.3 Có hiệu quả với người bị chứng Phenylketonuria

Phenylketonuria (PKU) được biết đến là một bệnh di truyền hiếm gặp ở người do khiếm khuyết trong gen làm tạo ra enzyme phenylalanine hydroxylase. Cơ thể người dùng enzyme này để chuyển đổi phenylalanine thành tyrosine, từ đó tạo ra chất dẫn truyền thần kinh.

Nếu không có enzym này, cơ thể không thể phá vỡ phenylalanin. Người bị chứng Phenylketonuria cần xây dựng chế độ ăn uống đặc biệt, tránh dùng thực phẩm chứa phenylalanin.

Chất tyrosine được tạo ra từ phenylalanine, vì vậy những người mắc bệnh PKU thì sẽ bị thiếu tyrosine, điều này ảnh hưởng đến các vấn đề về hành vi. Do vậy để giảm bớt các triệu chứng, cần bổ sung đầy đủ tyrosine cho cơ thể.

Tyrosine còn có hiệu quả với người bị chứng Phenylketonuria

2.4 Hiệu quả trong chữa bệnh trầm cảm

Bệnh trầm cảm xuất hiện khi các chất dẫn truyền thần kinh trong não bị mất cân bằng. Do vậy nếu lúc này cơ thể được bổ sung tyrosine sẽ giúp tăng sản xuất chất dẫn truyền thần kinh, từ đó điều trị được bệnh trầm cảm.

Tuy nhiên, chỉ với những người bị trầm cảm ở mức độ thấp của dopamine, adrenaline hoặc noradrenaline mới có thể có hiệu quả khi bổ sung tyrosine. Một số nghiên cứu đã ghi nhận rằng tyrosine mang lại những lợi ích đáng kể về mặt lâm sàng cho bệnh nhân trầm cảm do thiếu dopamine.

Tyrosine có hiệu quả trong việc chữa trị bệnh trầm cảm

3Tác dụng phụ của tyrosine

Tyrosine được Cục quản lý thực phẩm và dược phẩm Hoa Kỳ công nhận là một chất bổ sung an toàn. Nếu bạn uống với liều lượng hợp lý thì tyrosine rất hiếm khi gây ra tác dụng phụ. Dưới đây là một số thuốc không được uống chung tyrosine bởi sẽ gây ra phản ứng thuốc mà cạn cần lưu ý:

• MAOI là một loại thuốc thường được kê đơn dùng nhằm điều trị căn bệnh trầm cảm. Thuốc này sẽ can thiệp vào các enzyme giúp phân hủy tyrosine dư thừa. Do vậy nếu không may sử dụng kết hợp cả 2 loại này sẽ khiến huyết áp tăng cao đột ngột, ảnh hưởng nghiêm trọng cho tim mạch.
• Hai hormone tuyến giáp quan trọng là riiodothyronine (T3) và thyroxine (T4), chúng có liên quan đến sự tăng trưởng và quá trình trao đổi chất trong cơ thể. Tyrosine có thể làm tăng T3, T4 ảnh hưởng không tốt đến sức khỏe. Những  người đang dùng thuốc điều trị tuyến giáp hoặc có tuyến giáp hoạt động quá mức tránh bổ sung tyrosine.
• Levodopa là loại thuốc điều trị bệnh Parkinson. Trong cơ thể, cả levodopa và tyrosine đều cạnh tranh để hấp thụ vào ruột non. Do vậy không nên uống đồng thời của 2 loại thuốc cùng lúc mà nên uống cách nhau vài giờ.

Một số tác dụng phụ của tyrosine

4Hướng dẫn bổ sung tyrosine đúng cách

4.1 Các loại thực phẩm chứa tyrosine

• Những thực phẩm được làm từ đậu nành có chứa một lượng lớn tyrosine, đặc biệt là sữa hạt, hạt đậu nành rang,... Nguồn thực phẩm này cung cấp tới 2000 mg tyrosine, ngoài ra còn có thêm chất xơ, protein.
• Trong mỗi 200 calo trứng gà chứa đến 1900 mg tyrosine. Vậy nên với 1 quả trứng nặng khoảng 50 gr sẽ cung cấp cho cơ thể khoảng 250 mg tyrosine.
• Sữa tươi và các sản phẩm làm từ sữa sẽ cung cấp một lượng lớn tyrosine cho cơ thể.
• Trong miếng phô mai 200 calo thì cung cấp khoảng 1840 mg tyrosine. Đây là loại thực phẩm giàu tyrosine.
• Những loại cá béo, nhất là cá hồi, cá thu, cá ngừ đại dương, cá tuyết, tôm và cua chứa hàm lượng tyrosine cực kì lớn, khoảng 1770 mg/ 200 calo.
• Ngoài ra những loại ngũ cốc yến mạch nguyên hạt cũng chứa hàm lượng tyrosine tương đối lớn, do vậy bạn có thể bổ sung thực phẩm này vào buổi sáng hoặc bữa ăn phụ để tăng khả năng hấp thụ tyrosine.

Sữa đậu nành tươi Vinamilk hộp 180ml

4.2 Liều lượng tyrosine khi bổ sung cho cơ thể

• Liều lượng tyrosine nên được dùng là khoảng 500 - 2.000 mg, uống trước khi tập thể dục 30 - 60 phút.
• Chỉ với 100 - 150 mg mỗi kg theo trọng lượng cơ thể sẽ bạn có tinh thần thoải mái, dễ chịu, tập trung hơn trong công việc, ngủ ngon và sâu giấc hơn hẳn.
• Tuy nhiên, nếu lạm dụng tyrosine với liều lượng cao hơn sẽ gây ra tình trạng rối loạn tiêu hóa. Cần lưu ý khi uống nên chia thành hai liều riêng biệt, uống 30 và 60 phút trước khi có một sự kiện căng thẳng là tốt nhất.

Bổ sung tyrosine với liều lượng hợp lý

5Tác hại khi cơ thể thiếu hụt tyrosine

Tyrosine thuộc nhóm amino axit không thiết yếu nên cơ thể có thể tự tổng hợp mà không cần bổ sung từ bên ngoài. Tuy nhiên, nếu lượng tyrosine cơ thể cần bị thiếu hụt sẽ gây ra một số bệnh nghiêm trọng như tyrosine máu loại II, alkapton niệu, bệnh tạng mắt da.

Thiếu hụt tyrosine có thể gây ra nhiều bệnh nghiêm trọng

6Lưu ý khi bổ sung Tyrosine

Tuy tyrosine mang đến những lợi ích tuyệt vời cho cơ thể nhưng việc bổ sung chất này cũng cần lưu ý những điều sau:

• Hiện nay vẫn chưa có đầy đủ bằng chứng cho thấy tyrosine an toàn tuyệt đối với trẻ em, phụ nữ có thai và đang cho con bú. Do vậy những đối tượng này không nên dùng tyrosine.
• Việc cung cấp tyrosine cho cơ thể bằng thuốc sẽ gây ra các phản ứng không mong muốn cho cơ thể như bỏng tím, đau khớp, buồn nôn hoặc nôn,...
• Bổ sung tyrosine bằng thực phẩm là cách an toàn và không có tác dụng phụ.

Một số lưu ý khi bổ sung tyrosine cho cơ thể

Trên đây là thông tin về tyrosine cũng như một số tác dụng và lưu ý mà bạn cần nhớ khi bổ sung chất này cho cơ thể. Nếu có bất kỳ thắc mắc nào vui lòng liên hệ tổng đài 1900.866.874 (8:00 - 21:30) hoặc truy cập website avakids.com để được hỗ trợ hướng dẫn và tư vấn miễn phí nhé!