Viết bài văn nghị luận về một vấn đề trong đời sống (20 mẫu điểm cao)

Các vấn đề như xả rác bừa bãi, gian lận trong thi cử, bạo lực học đường, vượt đèn đỏ hay chửi nhau trên mạng xã hội đang diễn ra ngày càng phổ biến trong đời sống hiện nay. Đây đều là những thực trạng quen thuộc, gần gũi với học sinh và thường xuyên xuất hiện trong các đề văn nghị luận. Để giúp học sinh dễ dàng nhận diện vấn đề, biết cách lập luận và trình bày suy nghĩ một cách mạch lạc, bài viết dưới đây tổng hợp những bài văn mẫu nghị luận về thực trạng trong đời sống, đúng cấu trúc, dễ học và dễ đạt điểm cao.

Dàn ý bài văn nghị luận về một vấn đề trong đời sống

I. Mở bài

Giới thiệu vấn đề cần nghị luận trong đời sống (có thể nêu hiện tượng đang phổ biến hoặc một thực trạng đáng chú ý).

Dẫn dắt và khẳng định tầm quan trọng/ý nghĩa của vấn đề đó.

II. Thân bài

• Giải thích vấn đề: Nêu rõ vấn đề là gì, biểu hiện ra sao trong đời sống hằng ngày.
• Thực trạng: Trình bày tình hình hiện nay của vấn đề (có mặt tích cực và tiêu cực nếu có).
• Nguyên nhân: Chỉ ra nguyên nhân dẫn đến thực trạng trên (từ cá nhân, gia đình, xã hội).
• Hậu quả hoặc ý nghĩa: Phân tích tác động của vấn đề đối với cá nhân và xã hội.
• Giải pháp, bài học: Đề xuất những việc cần làm để khắc phục hoặc phát huy vấn đề; rút ra bài học cho bản thân.

III. Kết bài

Khẳng định lại vai trò, ý nghĩa của vấn đề nghị luận.

Liên hệ bản thân: nêu suy nghĩ hoặc hành động cụ thể mà em sẽ thực hiện.

Bài 1: Nghị luận về tình trạng xả rác bừa bãi trong đời sống

Mỗi lần đi ngang qua con kênh gần nhà, em không khỏi chạnh lòng khi thấy mặt nước lềnh bềnh rác thải như bịch ni lông, hộp sữa, vỏ bánh,... và bốc mùi khó chịu. Có những nơi từng là không gian sinh hoạt chung của người dân, nay lại trở thành điểm tập kết rác bất đắc dĩ. Những hình ảnh ấy khiến em suy nghĩ nhiều hơn về tình trạng xả rác bừa bãi đang diễn ra phổ biến trong đời sống hiện nay.

Xả rác bừa bãi là hành vi vứt rác không đúng nơi quy định, xuất hiện ở nhiều nơi như đường phố, công viên, trường học, kênh rạch hay khu dân cư. Thực trạng này diễn ra thường xuyên và đáng báo động khi nhiều người vẫn vô tư vứt rác sau khi ăn uống, sinh hoạt mà không hề áy náy. Nguyên nhân của tình trạng này trước hết xuất phát từ ý thức kém của một bộ phận người dân, cho rằng việc vứt một ít rác không ảnh hưởng gì. Bên cạnh đó, công tác tuyên truyền còn chưa hiệu quả, việc xử phạt chưa nghiêm khiến hành vi này không được ngăn chặn triệt để. Hậu quả của việc xả rác bừa bãi là môi trường bị ô nhiễm nghiêm trọng, nguồn nước bị bẩn, không khí nặng mùi, cảnh quan mất mỹ quan. Đáng lo hơn, rác thải còn là nguyên nhân gây ra nhiều bệnh tật, ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe con người. Để hạn chế tình trạng này, mỗi người cần nâng cao ý thức giữ gìn vệ sinh chung, bỏ rác đúng nơi quy định, phân loại rác thải và tích cực tham gia các hoạt động bảo vệ môi trường. Đồng thời, các cơ quan chức năng cần tăng cường tuyên truyền và xử phạt nghiêm minh.

Môi trường sống không phải của riêng ai mà là tài sản chung của cộng đồng. Khi mỗi người còn thờ ơ với rác thải, hậu quả sẽ quay trở lại ảnh hưởng chính chúng ta. Chỉ khi biết thay đổi từ những hành động nhỏ, môi trường mới có thể được bảo vệ bền vững.

Bài 2: Nghị luận về thực trạng gian lận trong học tập

Trong các giờ kiểm tra ở trường, em đôi khi bắt gặp những ánh mắt liếc ngang, những tờ giấy nhỏ được giấu kín hay tiếng thì thầm trao đổi bài. Dù diễn ra lặng lẽ, những hành động ấy lại phản ánh một vấn đề đáng lo ngại. Đó chính là thực trạng gian lận trong học tập đang tồn tại ở không ít học sinh hiện nay.

Gian lận trong học tập là hành vi gian dối nhằm đạt điểm số cao không đúng với năng lực thật. Biểu hiện của thực trạng này khá đa dạng như quay cóp bài, sử dụng tài liệu trái phép, chép bài của bạn hay gian lận trong thi cử. Nguyên nhân dẫn đến tình trạng này trước hết là do áp lực thành tích từ gia đình, nhà trường và xã hội khiến nhiều học sinh sợ điểm kém. Ngoài ra, một số học sinh còn thiếu ý thức, lười học nhưng lại muốn có kết quả tốt nên chọn con đường gian dối. Việc gian lận trong học tập gây ra nhiều hậu quả nghiêm trọng, khiến học sinh không nắm vững kiến thức, mất đi sự trung thực và dần hình thành thói quen dối trá. Về lâu dài, điều này ảnh hưởng đến chất lượng giáo dục và tạo ra những con người thiếu năng lực thật sự. Để khắc phục thực trạng này, học sinh cần thay đổi nhận thức, hiểu rằng học tập là để tích lũy kiến thức chứ không phải chỉ để lấy điểm số. Nhà trường cũng cần tăng cường kiểm tra nghiêm túc, đồng thời giáo dục học sinh về giá trị của sự trung thực.

Học tập là con đường dài đòi hỏi sự nỗ lực chân chính. Khi gian lận vẫn còn tồn tại, kết quả đạt được sẽ không có ý nghĩa. Chỉ bằng sự trung thực, mỗi học sinh mới có thể trưởng thành thật sự.

Bài 3: Nghị luận về thực trạng bạo lực học đường

Trường học vốn là nơi nuôi dưỡng tri thức và tình bạn đẹp. Thế nhưng, không phải lúc nào môi trường ấy cũng bình yên như mong đợi. Những vụ việc học sinh đánh nhau, bắt nạt nhau đã khiến nhiều người lo lắng về thực trạng bạo lực học đường hiện nay.

Bạo lực học đường là hành vi dùng lời nói hoặc hành động gây tổn thương về thể chất và tinh thần cho học sinh khác. Thực trạng này xuất hiện ở nhiều trường học với các hình thức như đánh nhau, trêu chọc, xúc phạm hay cô lập bạn bè. Nguyên nhân của bạo lực học đường bắt nguồn từ sự thiếu kiểm soát cảm xúc, ảnh hưởng từ môi trường sống và các nội dung tiêu cực trên mạng xã hội. Ngoài ra, sự thờ ơ của một số người xung quanh cũng khiến bạo lực không được ngăn chặn kịp thời. Hậu quả của bạo lực học đường vô cùng nghiêm trọng khi nhiều học sinh bị tổn thương tâm lý, sợ hãi đến trường, thậm chí ảnh hưởng lâu dài đến tương lai. Để hạn chế tình trạng này, cần có sự phối hợp giữa gia đình, nhà trường và xã hội trong việc giáo dục kỹ năng sống, xây dựng môi trường học đường an toàn và thân thiện. Bản thân học sinh cũng cần học cách tôn trọng, cảm thông và giải quyết mâu thuẫn bằng đối thoại.

Trường học chỉ thật sự là mái nhà thứ hai khi không còn bạo lực. Mỗi người cần lên tiếng và hành động để ngăn chặn những hành vi sai trái. Chỉ khi đó, học đường mới là nơi nuôi dưỡng ước mơ đúng nghĩa.

Bài 4: Nghị luận về thực trạng bạo lực gia đình

Gia đình được xem là tổ ấm yêu thương của mỗi con người. Thế nhưng, không phải gia đình nào cũng tràn ngập tiếng cười. Đằng sau những cánh cửa khép kín, bạo lực gia đình vẫn âm thầm diễn ra và để lại nhiều nỗi đau.

Bạo lực gia đình là hành vi xâm hại thể chất hoặc tinh thần giữa các thành viên trong gia đình. Thực trạng này tồn tại ở nhiều gia đình với các biểu hiện như đánh đập, chửi mắng, xúc phạm hay kiểm soát quá mức. Nguyên nhân của bạo lực gia đình có thể do áp lực kinh tế, mâu thuẫn trong cuộc sống hoặc nhận thức sai lệch về quyền lực trong gia đình. Hậu quả của bạo lực gia đình không chỉ gây tổn thương cho nạn nhân mà còn ảnh hưởng nghiêm trọng đến sự phát triển của trẻ em. Những đứa trẻ sống trong môi trường bạo lực dễ bị tổn thương tâm lý và hình thành lối sống tiêu cực. Để hạn chế thực trạng này, cần nâng cao nhận thức của cộng đồng về bình đẳng và yêu thương trong gia đình, đồng thời có sự can thiệp kịp thời từ các cơ quan chức năng.

Gia đình chỉ thật sự là nơi bình yên khi không còn bạo lực. Mỗi người cần học cách lắng nghe và chia sẻ thay vì dùng bạo lực để giải quyết vấn đề. Chỉ có yêu thương mới giữ được hạnh phúc gia đình lâu dài.

Bài 5: Nghị luận về thực trạng chửi nhau trên mạng xã hội

Mạng xã hội mang con người đến gần nhau hơn nhưng cũng ẩn chứa nhiều mặt tiêu cực. Chỉ với một chiếc điện thoại, con người có thể dễ dàng bày tỏ suy nghĩ của mình. Tuy nhiên, không ít người đã lợi dụng điều đó để chửi bới, xúc phạm người khác trên không gian mạng.

Chửi nhau trên mạng xã hội là hành vi dùng lời lẽ thô tục, xúc phạm danh dự người khác thông qua các nền tảng trực tuyến. Thực trạng này ngày càng phổ biến khi nhiều người sẵn sàng buông lời cay nghiệt chỉ vì bất đồng quan điểm. Nguyên nhân chủ yếu là do tâm lý ẩn danh, thiếu kiểm soát cảm xúc và thiếu hiểu biết về pháp luật. Hậu quả của hành vi này là khiến người bị xúc phạm tổn thương tinh thần, gây mất trật tự xã hội và làm môi trường mạng trở nên độc hại. Để hạn chế tình trạng này, mỗi người cần học cách sử dụng mạng xã hội văn minh, suy nghĩ trước khi phát ngôn và tôn trọng người khác. Các nền tảng mạng xã hội cũng cần tăng cường quản lý nội dung và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm.

Mạng xã hội chỉ thực sự có ý nghĩa khi được sử dụng đúng cách. Lời nói tuy vô hình nhưng có sức sát thương lớn. Sử dụng ngôn từ văn minh chính là cách thể hiện nhân cách của mỗi người trong thời đại số.

Bài 6: Nghị luận về thực trạng vượt đèn đỏ khi tham gia giao thông

Mỗi giờ tan học, đứng trước ngã tư đông đúc, em thường quan sát dòng người hối hả qua lại. Giữa dòng xe ấy, không khó để bắt gặp những trường hợp cố tình vượt đèn đỏ dù đèn tín hiệu đã chuyển màu. Hình ảnh quen thuộc này khiến em không khỏi lo lắng về thực trạng vượt đèn đỏ đang diễn ra phổ biến trong đời sống hiện nay.

Vượt đèn đỏ là hành vi không tuân thủ tín hiệu giao thông, tiềm ẩn nhiều nguy hiểm cho bản thân và người khác. Thực trạng này xuất hiện ở cả người đi xe máy, xe đạp và thậm chí cả người đi bộ. Nguyên nhân chủ yếu là do tâm lý vội vàng, muốn tiết kiệm thời gian hoặc cho rằng vượt nhanh sẽ không gây hậu quả gì. Ngoài ra, ý thức chấp hành luật giao thông của một bộ phận người dân còn thấp, cùng với việc xử phạt chưa đủ sức răn đe khiến hành vi này diễn ra thường xuyên. Hậu quả của việc vượt đèn đỏ là gây mất trật tự giao thông, làm gia tăng tai nạn và đe dọa trực tiếp đến tính mạng con người. Không ít vụ tai nạn thương tâm đã xảy ra chỉ vì một phút chủ quan. Để hạn chế tình trạng này, mỗi người cần tự giác tuân thủ luật giao thông, dừng lại đúng tín hiệu đèn và nhắc nhở người xung quanh cùng chấp hành. Các cơ quan chức năng cũng cần tăng cường kiểm tra và xử phạt nghiêm minh.

An toàn giao thông không phải là điều gì xa vời mà gắn liền với từng hành động nhỏ của mỗi người. Khi còn coi thường tín hiệu đèn giao thông, nguy hiểm vẫn luôn rình rập. Chỉ cần mỗi người dừng lại đúng lúc, nhiều tai nạn đáng tiếc sẽ được ngăn chặn.

Bài 7: Nghị luận về thực trạng nói tục, chửi thề trong học sinh

Ngôn ngữ vốn là công cụ để con người giao tiếp và thể hiện văn hóa. Thế nhưng, trong đời sống hằng ngày, đặc biệt là ở môi trường học đường, em thường nghe không ít lời nói thô tục được buông ra một cách vô tư. Điều đó cho thấy thực trạng nói tục, chửi thề trong học sinh đang ngày càng đáng lo ngại.

Nói tục, chửi thề là việc sử dụng những từ ngữ thiếu văn hóa, gây phản cảm trong giao tiếp. Thực trạng này xuất hiện khá phổ biến trong học sinh, từ ngoài cổng trường đến trên mạng xã hội. Nguyên nhân của tình trạng này có thể do ảnh hưởng từ bạn bè, phim ảnh, mạng xã hội hoặc do học sinh chưa ý thức được tác hại của lời nói. Nhiều bạn cho rằng nói tục giúp thể hiện cá tính hoặc giải tỏa cảm xúc mà không nghĩ đến cảm nhận của người khác. Hậu quả của việc nói tục là làm mất đi sự trong sáng của tiếng Việt, gây ảnh hưởng xấu đến môi trường học đường và hình thành thói quen giao tiếp thiếu văn minh. Về lâu dài, điều này còn làm giảm hình ảnh và nhân cách của chính người nói. Để khắc phục tình trạng này, học sinh cần rèn luyện cách sử dụng ngôn ngữ lịch sự, biết kiểm soát cảm xúc và tôn trọng người đối diện. Gia đình và nhà trường cũng cần quan tâm giáo dục học sinh về văn hóa giao tiếp.

Ngôn ngữ phản ánh con người. Khi lời nói trở nên thô tục, giá trị con người cũng dần bị xem nhẹ. Giữ gìn lời ăn tiếng nói chính là giữ gìn hình ảnh và nhân cách của bản thân.

Bài 8: Nghị luận về thực trạng nghiện mạng xã hội của giới trẻ

Mạng xã hội ngày nay đã trở thành một phần quen thuộc trong cuộc sống. Chỉ cần một chiếc điện thoại thông minh, con người có thể kết nối với cả thế giới. Tuy nhiên, việc sử dụng mạng xã hội quá mức đã dẫn đến một thực trạng đáng lo ngại, đó là tình trạng nghiện mạng xã hội của giới trẻ.

Nghiện mạng xã hội là việc dành quá nhiều thời gian cho các nền tảng trực tuyến, ảnh hưởng đến học tập và sinh hoạt. Thực trạng này thể hiện qua việc nhiều bạn trẻ liên tục kiểm tra điện thoại, lơ là học tập và giảm giao tiếp trực tiếp. Nguyên nhân của tình trạng này là do mạng xã hội mang lại cảm giác giải trí nhanh chóng, dễ gây cuốn hút, trong khi giới trẻ lại thiếu kỹ năng quản lý thời gian. Hậu quả của việc nghiện mạng xã hội là kết quả học tập sa sút, sức khỏe tinh thần bị ảnh hưởng và các mối quan hệ ngoài đời trở nên xa cách. Nhiều bạn còn dễ bị tác động bởi những nội dung tiêu cực trên mạng. Để hạn chế thực trạng này, mỗi người cần sử dụng mạng xã hội có chừng mực, biết cân bằng giữa thế giới ảo và cuộc sống thật. Gia đình và nhà trường cũng cần định hướng và đồng hành cùng giới trẻ.

Mạng xã hội không xấu, điều quan trọng là cách con người sử dụng nó. Khi không làm chủ được bản thân, con người dễ bị mạng xã hội chi phối. Biết dừng lại đúng lúc sẽ giúp cuộc sống trở nên lành mạnh hơn.

Bài 9: Nghị luận về thực trạng lãng phí thức ăn trong đời sống

Trong khi nhiều người còn đang thiếu ăn, thì ở không ít nơi, thức ăn lại bị bỏ thừa một cách đáng tiếc. Hình ảnh những mâm cơm còn nguyên nhưng bị đổ bỏ khiến em không khỏi suy nghĩ. Đó chính là thực trạng lãng phí thức ăn đang diễn ra phổ biến trong đời sống hiện nay.

Lãng phí thức ăn là việc sử dụng thực phẩm không hợp lý, nấu quá nhiều rồi bỏ đi. Thực trạng này thường xuất hiện trong các bữa tiệc, quán ăn và cả trong gia đình. Nguyên nhân là do thói quen nấu dư, tâm lý sĩ diện hoặc chưa ý thức được giá trị của thực phẩm. Hậu quả của việc lãng phí thức ăn không chỉ gây tốn kém tiền bạc mà còn góp phần làm cạn kiệt tài nguyên và gia tăng rác thải. Để khắc phục tình trạng này, mỗi người cần thay đổi thói quen sinh hoạt, nấu ăn vừa đủ, trân trọng từng bữa ăn và giáo dục ý thức tiết kiệm cho thế hệ trẻ.

Thức ăn là thành quả của lao động vất vả. Khi vứt bỏ thức ăn, con người cũng đang lãng phí công sức và tài nguyên. Biết trân trọng thực phẩm chính là biết trân trọng cuộc sống.

Bài 10: Nghị luận về thực trạng thờ ơ trước khó khăn của người khác

Trong cuộc sống, không khó để bắt gặp những hoàn cảnh khó khăn cần được giúp đỡ. Thế nhưng, nhiều người vẫn chọn cách quay đi như không nhìn thấy. Điều đó phản ánh một thực trạng đáng buồn, đó là sự thờ ơ trước khó khăn của người khác.

Sự thờ ơ là thái độ dửng dưng, không quan tâm đến nỗi đau và khó khăn của người xung quanh. Thực trạng này xuất hiện khi nhiều người chứng kiến tai nạn, bất công nhưng không lên tiếng hay giúp đỡ. Nguyên nhân có thể do tâm lý sợ liên lụy, lối sống ích kỷ hoặc sự thiếu đồng cảm. Hậu quả của sự thờ ơ là làm xã hội trở nên lạnh lùng, con người mất đi sự gắn kết và những giá trị nhân văn dần mai một. Để hạn chế tình trạng này, mỗi người cần học cách quan tâm, sẻ chia và sẵn sàng giúp đỡ người khác trong khả năng của mình.

Một xã hội chỉ thật sự tốt đẹp khi con người biết quan tâm đến nhau. Sự thờ ơ không chỉ làm tổn thương người khác mà còn làm nghèo nàn chính tâm hồn mình. Biết hành động kịp thời chính là cách giữ gìn những giá trị tốt đẹp của cuộc sống.

Bài 11: Nghị luận về thực trạng bạo lực gia đình hiện nay

Gia đình vốn được xem là nơi bình yên để con người tìm về sau những mệt mỏi của cuộc sống. Thế nhưng, không phải mái nhà nào cũng tràn ngập yêu thương và tiếng cười. Đằng sau những cánh cửa khép kín, bạo lực gia đình vẫn âm thầm tồn tại và để lại nhiều nỗi đau khó xóa.

Bạo lực gia đình là những hành vi dùng lời nói hoặc hành động gây tổn thương thể chất, tinh thần giữa các thành viên trong gia đình. Thực trạng này xuất hiện ở nhiều gia đình với các hình thức như đánh đập, chửi mắng, xúc phạm hay kiểm soát quá mức. Nguyên nhân dẫn đến bạo lực gia đình có thể bắt nguồn từ áp lực kinh tế, mâu thuẫn kéo dài, rượu bia hoặc nhận thức sai lệch về vai trò và quyền lực trong gia đình. Nhiều người chọn dùng bạo lực để giải quyết xung đột thay vì đối thoại và thấu hiểu. Hậu quả của bạo lực gia đình vô cùng nghiêm trọng khi nạn nhân phải chịu tổn thương cả về thể xác lẫn tinh thần, đặc biệt là trẻ em sống trong môi trường ấy sẽ bị ảnh hưởng tâm lý lâu dài. Không ít đứa trẻ trở nên sợ hãi, tự ti hoặc học theo những hành vi tiêu cực. Để hạn chế thực trạng này, cần nâng cao nhận thức của xã hội về giá trị của yêu thương và tôn trọng trong gia đình, đồng thời có sự can thiệp kịp thời từ các cơ quan chức năng và cộng đồng.

Gia đình chỉ thật sự là tổ ấm khi không còn bạo lực. Mỗi người cần học cách kiềm chế cảm xúc và giải quyết mâu thuẫn bằng sự lắng nghe. Khi yêu thương được đặt lên trên hết, bạo lực sẽ không còn chỗ đứng.

Bài 12: Nghị luận về thực trạng quay clip bạo lực để đăng mạng xã hội

Mạng xã hội ngày nay giúp con người ghi lại và chia sẻ mọi khoảnh khắc trong cuộc sống. Tuy nhiên, không phải nội dung nào cũng mang ý nghĩa tích cực. Việc quay clip bạo lực rồi đăng tải lên mạng đang trở thành một thực trạng đáng lo ngại.

Quay clip bạo lực là hành vi ghi hình các vụ đánh nhau, xô xát rồi chia sẻ lên mạng xã hội nhằm thu hút sự chú ý. Thực trạng này xuất hiện cả trong học đường lẫn ngoài xã hội, khi nhiều người chọn đứng quay thay vì can ngăn. Nguyên nhân của tình trạng này là do tâm lý tò mò, muốn nổi tiếng nhanh chóng hoặc coi đó là hình thức giải trí. Bên cạnh đó, sự thiếu hiểu biết về pháp luật cũng khiến nhiều người không nhận thức được mức độ nghiêm trọng của hành vi này. Hậu quả là nạn nhân bị tổn thương sâu sắc, bạo lực bị lan truyền và kích thích những hành vi tiêu cực khác. Môi trường mạng vì thế trở nên độc hại hơn. Để ngăn chặn thực trạng này, mỗi người cần có ý thức sử dụng mạng xã hội có trách nhiệm, lên tiếng phản đối và không chia sẻ các nội dung bạo lực, đồng thời báo cáo cho cơ quan chức năng khi cần thiết.

Mạng xã hội không nên là nơi nuôi dưỡng bạo lực. Mỗi lượt chia sẻ vô tình có thể làm nỗi đau của người khác lan rộng. Chỉ khi biết dừng lại và hành động đúng, không gian mạng mới trở nên an toàn.

Bài 13: Nghị luận về thực trạng nói xấu, bôi nhọ người khác trên mạng

Mạng xã hội giúp con người dễ dàng bày tỏ suy nghĩ và quan điểm cá nhân. Tuy nhiên, không ít người đã lợi dụng điều đó để nói xấu, bôi nhọ người khác. Thực trạng này đang ngày càng phổ biến và gây nhiều hệ lụy.

Nói xấu, bôi nhọ trên mạng là hành vi lan truyền thông tin tiêu cực, sai sự thật nhằm hạ thấp danh dự người khác. Thực trạng này xuất hiện ở nhiều nền tảng mạng xã hội với tốc độ lan truyền nhanh chóng. Nguyên nhân là do tâm lý ganh ghét, thiếu kiểm soát lời nói và sự ẩn danh trên không gian mạng. Nhiều người nghĩ rằng phát ngôn trên mạng sẽ không phải chịu trách nhiệm. Hậu quả của hành vi này là làm tổn thương tinh thần nạn nhân, gây mất uy tín và ảnh hưởng nghiêm trọng đến cuộc sống của họ. Ngoài ra, nó còn khiến môi trường mạng trở nên độc hại, đầy mâu thuẫn. Để hạn chế tình trạng này, mỗi người cần suy nghĩ kỹ trước khi đăng tải hay bình luận, kiểm chứng thông tin và tôn trọng người khác.

Lời nói trên mạng tuy vô hình nhưng sức ảnh hưởng lại rất lớn. Khi sử dụng mạng xã hội thiếu trách nhiệm, hậu quả sẽ không chỉ dừng lại trên màn hình. Biết giữ gìn lời nói chính là cách bảo vệ chính mình và người khác.

Bài 14: Nghị luận về thực trạng vô cảm trước tai nạn giao thông

Tai nạn giao thông là điều không ai mong muốn nhưng vẫn xảy ra hằng ngày. Điều đáng buồn là trong nhiều trường hợp, người gặp nạn không nhận được sự giúp đỡ kịp thời. Thực trạng vô cảm trước tai nạn giao thông đang khiến nhiều người lo lắng.

Sự vô cảm thể hiện khi người chứng kiến tai nạn chỉ đứng nhìn, quay phim hoặc bỏ đi mà không hỗ trợ nạn nhân. Nguyên nhân của tình trạng này có thể do tâm lý sợ liên lụy, ngại phiền phức hoặc thiếu kỹ năng sơ cứu. Hậu quả là nạn nhân có thể mất đi cơ hội được cứu sống kịp thời, còn xã hội thì dần mất đi sự gắn kết và lòng nhân ái. Để khắc phục thực trạng này, cần tuyên truyền kỹ năng sơ cứu cơ bản và nâng cao ý thức trách nhiệm cộng đồng cho mỗi người.

Một xã hội văn minh không thể tồn tại sự thờ ơ. Khi con người biết quan tâm và hành động đúng lúc, nhiều sinh mạng sẽ được cứu. Sự sẻ chia kịp thời chính là thước đo của lòng nhân ái.

Bài 15: Nghị luận về thực trạng chen lấn, xô đẩy nơi công cộng

Trong những giờ cao điểm tại bến xe, thang máy hay khu vui chơi, em thường chứng kiến cảnh mọi người vội vã chen lên phía trước. Có người sẵn sàng xô đẩy để giành chỗ, bất chấp sự khó chịu của người xung quanh. Những hình ảnh tưởng chừng quen thuộc ấy lại phản ánh một thực trạng đáng buồn trong đời sống hiện nay, đó là tình trạng chen lấn, xô đẩy nơi công cộng.

Chen lấn, xô đẩy là hành vi thiếu ý thức, không tuân thủ trật tự chung ở những nơi đông người. Thực trạng này diễn ra phổ biến tại các bến xe, trạm xe buýt, thang máy, quầy thanh toán hay khi tham gia lễ hội. Nguyên nhân của tình trạng này trước hết xuất phát từ tâm lý vội vàng, sợ bị chậm trễ hoặc lo mình sẽ bị thiệt nếu không chen lên trước. Bên cạnh đó, một số người còn mang suy nghĩ ích kỷ, chỉ quan tâm đến lợi ích cá nhân mà quên đi quyền lợi của người khác. Việc thiếu sự nhắc nhở và xử lý nghiêm từ những người có trách nhiệm cũng khiến hành vi này tiếp diễn. Hậu quả của việc chen lấn, xô đẩy không chỉ gây mất trật tự, làm xấu hình ảnh nơi công cộng mà còn tiềm ẩn nhiều nguy hiểm. Không ít trường hợp đã xảy ra tai nạn, té ngã, thậm chí thương tích chỉ vì sự thiếu kiên nhẫn của con người. Ngoài ra, hành vi này còn tạo nên môi trường sống căng thẳng, khiến con người dễ bực bội và mâu thuẫn với nhau. Để hạn chế thực trạng này, mỗi người cần nâng cao ý thức khi tham gia các hoạt động nơi công cộng, biết xếp hàng, nhường nhịn và tôn trọng không gian chung. Các đơn vị quản lý cũng cần bố trí hướng dẫn rõ ràng, nhắc nhở thường xuyên và có biện pháp xử lý phù hợp để giữ gìn trật tự.

Nơi công cộng là không gian chung của tất cả mọi người. Khi mỗi cá nhân biết cư xử đúng mực, sự văn minh sẽ được lan tỏa một cách tự nhiên. Chỉ cần chậm lại một chút và nghĩ cho người khác, cuộc sống sẽ trở nên nhẹ nhàng và trật tự hơn. Chen lấn không giúp con người nhanh hơn, mà chỉ làm xã hội thêm mệt mỏi.

Bài 16: Nghị luận về thực trạng nói tục, chửi thề của học sinh

Trong giao tiếp hằng ngày, lời nói là phương tiện thể hiện suy nghĩ và nhân cách của mỗi con người. Tuy nhiên, không phải lúc nào ngôn ngữ cũng được sử dụng một cách đúng mực và phù hợp. Gần đây, em nhận thấy tình trạng nói tục, chửi thề xuất hiện ngày càng nhiều, đặc biệt là trong môi trường học đường, gây nên nhiều lo ngại.

Nói tục, chửi thề là việc sử dụng những từ ngữ thô tục, thiếu văn hóa trong giao tiếp. Thực trạng này có thể dễ dàng bắt gặp trong giờ ra chơi, ngoài cổng trường, thậm chí trên các nhóm chat của học sinh. Nguyên nhân trước hết xuất phát từ thói quen bắt chước bạn bè hoặc ảnh hưởng từ mạng xã hội, phim ảnh có nội dung tiêu cực. Bên cạnh đó, một số học sinh cho rằng nói tục giúp mình thể hiện cá tính hoặc hòa nhập với bạn bè mà không nhận thức được tác hại của nó. Việc gia đình và nhà trường chưa thật sự quan tâm, nhắc nhở kịp thời cũng góp phần khiến hành vi này trở nên phổ biến. Hậu quả của việc nói tục, chửi thề là làm xấu đi môi trường học tập, khiến giao tiếp giữa học sinh trở nên căng thẳng và thiếu tôn trọng. Lâu dần, thói quen này ảnh hưởng trực tiếp đến cách suy nghĩ và nhân cách của người nói, khiến hình ảnh học sinh trở nên kém đẹp trong mắt thầy cô và xã hội. Để khắc phục tình trạng trên, mỗi học sinh cần ý thức được sức mạnh của ngôn từ, biết lựa chọn lời nói phù hợp trong mọi hoàn cảnh. Gia đình và nhà trường cũng cần phối hợp giáo dục, uốn nắn kịp thời để giúp học sinh hình thành thói quen giao tiếp văn minh.

Ngôn ngữ không chỉ là công cụ giao tiếp mà còn phản ánh cách sống của con người. Một môi trường học đường trong sáng sẽ không thể tồn tại nếu lời nói thiếu văn hóa vẫn còn tiếp diễn. Khi mỗi học sinh biết điều chỉnh lời nói của mình, bầu không khí học tập sẽ trở nên tích cực hơn. Đó cũng là nền tảng để xây dựng nhân cách tốt đẹp trong tương lai.

Bài 17: Nghị luận về thực trạng gian lận trong thi cử

Mỗi kỳ thi đều được tổ chức với mong muốn đánh giá đúng năng lực của người học. Thế nhưng, không phải ai cũng bước vào phòng thi với tinh thần trung thực. Trong thực tế hiện nay, gian lận trong thi cử vẫn đang là một vấn đề đáng lo ngại, đặc biệt trong môi trường học đường.

Gian lận trong thi cử là hành vi sử dụng tài liệu, trao đổi bài hoặc các hình thức gian dối khác nhằm đạt kết quả cao hơn năng lực thực tế. Thực trạng này xảy ra ở nhiều cấp học với các hình thức ngày càng tinh vi. Nguyên nhân chủ yếu xuất phát từ áp lực điểm số, thành tích từ gia đình và nhà trường. Bên cạnh đó, một số học sinh lười học, thiếu ý thức rèn luyện nên tìm cách gian lận để đối phó. Sự buông lỏng trong coi thi hoặc tâm lý “ai cũng làm” càng khiến hành vi này lan rộng. Hậu quả của gian lận trong thi cử là làm mất đi ý nghĩa thực sự của việc học tập, khiến kết quả đánh giá không còn chính xác. Điều này không chỉ gây bất công cho những học sinh học tập nghiêm túc mà còn khiến người gian lận hình thành thói quen dối trá, ỷ lại. Về lâu dài, gian lận làm suy giảm chất lượng giáo dục và niềm tin của xã hội. Để hạn chế thực trạng này, mỗi học sinh cần rèn luyện ý thức trung thực, coi việc học là quá trình tích lũy kiến thức cho bản thân. Nhà trường cần tổ chức thi cử nghiêm túc, công bằng và tăng cường giáo dục đạo đức học đường.

Thi cử chỉ thật sự có ý nghĩa khi phản ánh đúng khả năng của người học. Gian lận có thể mang lại lợi ích trước mắt nhưng để lại hậu quả lâu dài. Khi mỗi học sinh biết trân trọng giá trị của sự trung thực, môi trường học tập sẽ trở nên lành mạnh hơn. Đó cũng là cách để giáo dục phát triển bền vững.

Bài 18: Nghị luận về thực trạng vượt đèn đỏ khi tham gia giao thông

Giao thông là một phần không thể thiếu trong đời sống hằng ngày của con người. Mỗi người khi tham gia giao thông đều mong muốn di chuyển an toàn và thuận lợi. Tuy nhiên, thực trạng vượt đèn đỏ vẫn diễn ra phổ biến, gây ra nhiều nguy hiểm và bức xúc trong xã hội.

Vượt đèn đỏ là hành vi không chấp hành tín hiệu giao thông, cố tình đi tiếp khi đèn đã chuyển sang màu đỏ. Thực trạng này thường xảy ra ở các ngã tư đông người, đặc biệt vào giờ cao điểm. Nguyên nhân chủ yếu xuất phát từ tâm lý vội vàng, muốn tiết kiệm thời gian hoặc cho rằng “đường vắng thì đi cũng không sao”. Bên cạnh đó, ý thức chấp hành luật giao thông của một bộ phận người dân còn hạn chế, trong khi việc xử phạt chưa thật sự triệt để. Hậu quả của việc vượt đèn đỏ là làm tăng nguy cơ tai nạn giao thông, đe dọa trực tiếp đến tính mạng của bản thân và người khác. Không ít vụ va chạm nghiêm trọng đã xảy ra chỉ vì sự chủ quan và thiếu kiên nhẫn. Ngoài ra, hành vi này còn gây rối loạn trật tự giao thông, tạo thói quen xấu trong cộng đồng. Để giảm thiểu tình trạng vượt đèn đỏ, mỗi người cần nâng cao ý thức chấp hành luật giao thông, hiểu rằng an toàn quan trọng hơn việc nhanh hay chậm. Các cơ quan chức năng cần tăng cường kiểm tra, xử phạt nghiêm để tạo tính răn đe.

Giao thông an toàn không chỉ phụ thuộc vào đường sá mà còn phụ thuộc vào ý thức con người. Một hành động nhỏ như dừng lại đúng đèn đỏ có thể bảo vệ nhiều sinh mạng. Khi mọi người cùng tuân thủ luật lệ, đường phố sẽ trở nên an toàn và văn minh hơn. Đó là trách nhiệm chung của toàn xã hội.

Bài 19: Nghị luận về thực trạng nghiện mạng xã hội của giới trẻ

Sự phát triển của công nghệ đã mang đến nhiều tiện ích cho cuộc sống hiện đại. Mạng xã hội giúp con người kết nối và chia sẻ thông tin nhanh chóng. Tuy nhiên, bên cạnh mặt tích cực, việc nghiện mạng xã hội đang trở thành một thực trạng đáng lo ngại trong giới trẻ hiện nay.

Nghiện mạng xã hội là tình trạng dành quá nhiều thời gian cho các nền tảng trực tuyến, ảnh hưởng đến học tập và sinh hoạt. Thực trạng này thể hiện rõ qua việc nhiều bạn trẻ liên tục sử dụng điện thoại, kể cả trong giờ học hay bữa ăn gia đình. Nguyên nhân chủ yếu là do mạng xã hội mang lại cảm giác giải trí tức thời và sự công nhận thông qua lượt thích, bình luận. Ngoài ra, thiếu sự quản lý từ gia đình và khả năng tự kiểm soát bản thân cũng khiến tình trạng này ngày càng nghiêm trọng. Hậu quả của việc nghiện mạng xã hội là làm giảm hiệu quả học tập, ảnh hưởng đến sức khỏe tinh thần và thể chất. Nhiều bạn trở nên thu mình, ít giao tiếp trực tiếp và dễ bị tác động bởi những thông tin tiêu cực. Để khắc phục, mỗi người cần học cách sử dụng mạng xã hội một cách hợp lý, cân bằng giữa thế giới ảo và đời sống thực. Gia đình và nhà trường nên định hướng, giúp học sinh xây dựng thói quen sinh hoạt lành mạnh.

Công nghệ chỉ thật sự có ích khi con người biết làm chủ nó. Mạng xã hội không xấu, nhưng nghiện mạng xã hội lại mang đến nhiều hệ lụy. Khi giới trẻ biết sử dụng thời gian hợp lý, cuộc sống sẽ trở nên ý nghĩa hơn. Đó là cách để tận dụng công nghệ một cách thông minh.

Bài 20: Nghị luận về thực trạng vứt rác bừa bãi nơi công cộng

Môi trường sống ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe và chất lượng cuộc sống của con người. Dù ai cũng mong muốn được sống trong không gian sạch đẹp, nhưng thực tế cho thấy tình trạng vứt rác bừa bãi vẫn diễn ra phổ biến ở nhiều nơi. Đây là một vấn đề đáng báo động trong đời sống hiện nay.

Vứt rác bừa bãi là hành vi xả rác không đúng nơi quy định, thường thấy ở công viên, đường phố, kênh rạch hay khu du lịch. Nguyên nhân chủ yếu xuất phát từ ý thức kém của một bộ phận người dân, cho rằng hành động nhỏ của mình không gây ảnh hưởng lớn. Bên cạnh đó, việc thiếu thùng rác hoặc sự quản lý lỏng lẻo cũng góp phần làm gia tăng tình trạng này. Hậu quả của việc vứt rác bừa bãi là gây ô nhiễm môi trường, làm mất mỹ quan đô thị và ảnh hưởng đến sức khỏe cộng đồng. Rác thải tồn đọng còn là nguyên nhân dẫn đến dịch bệnh và thiên tai như ngập úng. Để hạn chế tình trạng này, mỗi người cần nâng cao ý thức bảo vệ môi trường, bỏ rác đúng nơi quy định. Các cơ quan chức năng cần tăng cường tuyên truyền và xử phạt nghiêm minh để tạo sự chuyển biến tích cực.

Môi trường sạch đẹp không tự nhiên mà có nếu con người không chung tay giữ gìn. Một hành động nhỏ như không vứt rác bừa bãi có thể mang lại lợi ích lớn cho xã hội. Khi ý thức được nâng cao, cuộc sống sẽ trở nên trong lành hơn. Đó là trách nhiệm của mỗi cá nhân đối với cộng đồng.

Thông qua các bài văn mẫu trên, học sinh có thể học được cách mở bài gián tiếp, triển khai lập luận rõ ràng và kết bài hợp lý theo đúng yêu cầu đề bài. Hy vọng rằng những gợi ý này sẽ giúp các em tự tin hơn khi làm bài, tránh lạc đề và đạt kết quả tốt trong các bài kiểm tra, bài thi nghị luận.